ओल्ड मॉन्क, मॅकडॉवेल्ससह अनेक ब्रँड्स बॅन! दारूच्या नावावर ग्राहकांची फसवणूक? FSSAI ची मोठी कारवाई

भारतीय अन्न सुरक्षा आणि मानक प्राधिकरणने ने दारू बनवणाऱ्या अनेक कंपन्यांविरुद्ध कारवाई सुरू केली आहे. या कारवाईत त्यांनी काही लोकप्रिय ब्रँड्स बॅन करण्याचा निर्णय घेतल्याचं म्हटलं जात आहे. जसं की,या कारवाईमध्ये ओल्ड मॉन्क, मॅकडॉवेल्स, बॅगपाइपर, रॉयल चॅलेंज आणि अँटीक्विटी ब्ल्यू या ब्रँड्सच्या काही उत्पादनांचा समावेश आहे. या कंपन्यांवर आरोप आहे की त्यांनी या उत्पादनांबाबत नियमभंगाच्या आरोपांवर कारवाई केली आहे.

FSSAIच्या कारवाई मागील नेमकं कारण?

FSSAI च्या तपासात काही उत्पादकांनी रम आणि व्हिस्कीला नैसर्गिकरीत्या परिपक्व झाल्यासारखा स्वाद आणि सुगंध मिळावा यासाठी कृत्रिम अथवा “Nature Identical” फ्लेवरिंगचा वापर केल्याचा आरोप करण्यात आला आहे.

एका अहवालानुसार, फूड रेग्युलेटरने सांगितले की तपासणी आणि लॅब टेस्टिंगमध्ये आढळले की काही कंपन्या रम आणि व्हिस्कीमध्ये बाहेरील फ्लेवर मिसळत होत्या. नियमांनुसार त्यांना कच्चा माल, फर्मेंटेशन, डिस्टिलेशन आणि मॅच्युरेशन याद्वारे नैसर्गिकरित्या चव आणि सुगंध विकसित होऊ द्यावा लागतो.

स्टँडर्ड रम किंवा व्हिस्कीच्या नावाने ग्राहकांची फसवणूक 

FSSAI चे म्हणणे आहे की अशी उत्पादने स्टँडर्ड रम किंवा व्हिस्की म्हणून विकली जात आहेत. तर ती मुख्यतः न्यूट्रल अल्कोहोल किंवा एक्स्ट्रा न्यूट्रल अल्कोहोलपासून बनलेली असतात. त्यात पेयांची खरी चव नसते. अथॉरिटीने सांगितले की या उत्पादनांना रम-फ्लेव्हर्ड स्पिरिट किंवा व्हिस्की-फ्लेव्हर्ड स्पिरिट म्हणून लेबल केले जावे जेणेकरून त्यांची खरी ओळख कळेल.

तसेच अथॉरिटीने एका निवेदनात म्हटले आहे की, “काही कंपन्या बाहेरील फ्लेवर मिसळतात जे उत्पादनाच्या खऱ्या सुगंध आणि चवीची नक्कल करतात. कंपन्या नंतर ते स्टँडर्ड उत्पादन म्हणून विकतात, ज्यामुळे ग्राहकांची दिशाभूल होते. कंपन्या नैसर्गिकरित्या चव विकसित करण्यासाठी माल्ट किंवा द्राक्षांसारख्या बेस मटेरियलचा वापर करत नाहीत. या कंपन्या मुख्यतः स्पिरिट/न्यूट्रल अल्कोहोलचा वापर करतात. त्यात कोणतीही खास चव नसते आणि म्हणून फ्लेवर मिसळतात.”

ग्राहकांची दिशाभूल?

FSSAI ने सांगितले की अशी उत्पादने केवळ निकृष्ट दर्जाचीच नसतात तर स्टँडर्ड श्रेणीच्या नावांचा वापर करून ती चुकीच्या पद्धतीने विकली जातात. रम-फ्लेव्हर्ड स्पिरिट किंवा व्हिस्की-फ्लेव्हर्ड स्पिरिट इत्यादी म्हणून ओळखले जातात. तसेच पॅकमध्ये उत्पादनाच्या खऱ्या स्वरूपाबद्दल कोणतीही माहिती दिली जात नाही.

रेग्युलेटरने ओल्ड माँक XXX रमच्या एका प्रकारावर ‘७ इयर्स ओल्ड ब्लेंडेड’ हा दावाही दिशाभूल करणारा असल्याचे आढळल्याचे सांगितले. तपासणीत आढळले की या रमचा मुख्य घटक न्यूट्रल स्पिरिट आहे, तर मॅच्युर रम स्पिरिट त्याचा फारच छोटा भाग आहे. तपासणीच्या निकालांनुसार तो ५% पेक्षाही कमी आढळला. हे स्पष्टपणे नियमांचे उल्लंघन आहे.

बॅन करण्यात आलेले ब्रँड्स

ओल्ड मॉन्क -काही व्हेरियंट्स
मॅकडॉवेल्स
बॅगपाइपर
रॉयल चॅलेंज
अँटिक्विटी ब्लू व्हिस्की
ओल्ड कास्क डीलक्स XXX रम
असोसिएटेड अल्कोहोल अँड ब्रुअरीजच्या सेंट्रल प्रोव्हिन्स व्हिस्की

FSSAI ने नोंदवलेले प्रमुख आक्षेप

विक्रीस मनाई केलेली काही उत्पादने सुमार दर्जाची तसेच दिशाभूल करणारी असल्याचा आरोप.
रम किंवा व्हिस्की मूळ घटकांऐवजी फ्लेवरिंगच्या साहाय्याने तयार केल्याचा आक्षेप.
कृत्रिम फ्लेवरिंगमुळे उत्पादनाची मूळ चव आणि सुगंध बदलल्याचे निरीक्षण.
मोलेससपासून रम किंवा माल्टपासून व्हिस्की तयार करण्याऐवजी फ्लेवरिंग वापरल्याने मूळ वैशिष्ट्यांवर परिणाम झाल्याचा दावा.
उत्पादन कोणत्या घटकांपासून तयार केले आहे, याचा स्पष्ट उल्लेख लेबलवर नाही
अशी उत्पादने “Rum Flavoured Spirit” किंवा “Whisky Flavoured Spirit” या स्वरूपात विक्रीस ठेवणे अपेक्षित असल्याचे नमूद.

कंपन्यांची भूमिका काय आहे?

या कारवाईनंतर संबंधित उत्पादनांची विक्री काही ठिकाणी तात्पुरती थांबवली जाऊ शकते. अंतिम न्यायालयीन किंवा नियामक निर्णय येईपर्यंत परिस्थितीत बदल होण्याची शक्यता आहे.

दरम्यान, संबंधित कंपन्यांनी आपण नियमांचे पालन केल्याचा दावा केला असून काही कंपन्यांनी या निर्णयाविरोधात न्यायालयात दाद मागितली आहे. त्यांच्या मते हा वाद उत्पादनाच्या सुरक्षिततेपेक्षा नियमांच्या व्याख्येशी संबंधित आहे.

 

 

 

 

  • Amol Bhalerao

    अमोल भालेराव

    अमोल भालेराव हे जागृत महाराष्ट्र न्यूजचे मुख्य संपादक आहेत. महाराष्ट्रातील स्थानिक, राज्यस्तरीय, राष्ट्रीय, राजकीय, सामाजिक, शैक्षणिक आणि क्रीडा क्षेत्रातील घडामोडी वाचकांपर्यंत पोहोचवण्याचे काम ते करतात. बातम्यांची अचूकता, विश्वासार्ह माहिती, वस्तुनिष्ठ मांडणी आणि वाचकांशी पारदर्शक संवाद यांना ते महत्त्व देतात. संपर्क: amol@jagrutmaharashtra.com

    Related Posts

    मुंबई लोकलमध्ये थरार! अंधेरी रेल्वे स्थानकाजवळ भयंकर घटना; दोन प्रवाशांच्या भांडणात फेकला गेलेला चाकू थेट तिसऱ्याच प्रवाशाच्या छातीत घुसला

    मुंबई लोकलमधील भांडणे मग ती पुरुषांची असो की महिला प्रवाशांची नित्याचीच झाली आहेत. मात्र आधी शाब्दिक असणारी भांडणं आता एकमेकांचा जीव घेऊ लागली आहेत. अंधेरी, मालाडहून या स्टेशन दरम्यान तर…

    नव्या चक्रीवादळाचा महाराष्ट्रावर परिणाम; मुसळधार पावसाचा अंदाज; तर, मच्छीमारांना समुद्रात न जाण्याचा इशारा , तर अधिकाऱ्यांच्या सुट्ट्याही रद्द

    मुरासु आणि अर्णब चक्रीवादळाने भारतातील अनेक भागात धुमाकूळ घातला असतानाच बंगालच्या खाडीत मोठे चक्रीवादळ धडकले आहे. ज्यानंतर भारतीय हवामान विभागाने मोठा इशारा दिला आहे. त्यातच आता नवीन चक्रीवादळाचा अलर्ट जारी…

    Leave a Reply

    You Missed

    मुंबई लोकलमध्ये थरार! अंधेरी रेल्वे स्थानकाजवळ भयंकर घटना; दोन प्रवाशांच्या भांडणात फेकला गेलेला चाकू थेट तिसऱ्याच प्रवाशाच्या छातीत घुसला

    मुंबई लोकलमध्ये थरार! अंधेरी रेल्वे स्थानकाजवळ भयंकर घटना; दोन प्रवाशांच्या भांडणात फेकला गेलेला चाकू थेट तिसऱ्याच प्रवाशाच्या छातीत घुसला

    अक्कलकोटमध्ये स्वामी समर्थांच्या दरबारात प्रसादाच्या नावाखाली भेसळ? FDA ची धडक कारवाई, ८५० किलो मिठाई जप्त

    अक्कलकोटमध्ये स्वामी समर्थांच्या दरबारात प्रसादाच्या नावाखाली भेसळ? FDA ची धडक कारवाई, ८५० किलो मिठाई जप्त

    नव्या चक्रीवादळाचा महाराष्ट्रावर परिणाम; मुसळधार पावसाचा अंदाज; तर, मच्छीमारांना समुद्रात न जाण्याचा इशारा , तर अधिकाऱ्यांच्या सुट्ट्याही रद्द

    नव्या चक्रीवादळाचा महाराष्ट्रावर परिणाम; मुसळधार पावसाचा अंदाज; तर, मच्छीमारांना समुद्रात न जाण्याचा इशारा , तर अधिकाऱ्यांच्या सुट्ट्याही रद्द

    अवघ्या १ तास १० मिनिटांत गाठता मुंबईहून सिंधुदुर्ग! आजपासून थेट विमानसेवा सुरू, पालकमंत्री नितेश राणेंची मोठी घोषणा

    अवघ्या १ तास १० मिनिटांत गाठता मुंबईहून सिंधुदुर्ग! आजपासून थेट विमानसेवा सुरू, पालकमंत्री नितेश राणेंची मोठी घोषणा

    पुणेकरांनो, रविवारी घराबाहेर पडण्यापूर्वी ही बातमी पाहा! अमित शहांच्या पुणे दौऱ्यामुळे वाहतुकीचे नियम बदलले; ‘हे’ रस्ते राहणार बंद

    पुणेकरांनो, रविवारी घराबाहेर पडण्यापूर्वी ही बातमी पाहा! अमित शहांच्या पुणे दौऱ्यामुळे वाहतुकीचे नियम बदलले; ‘हे’ रस्ते राहणार बंद

    पुण्याच्या ऐतिहासिक ‘नूमवी’ शाळेत पाकिस्तानचे झेंडे! चित्रपटाच्या सेटसाठी शाळेला पाकिस्तानचे स्वरूप; चिपळूणकरांचा पुतळाही झाकल्याने पुणेकरांचा संताप

    पुण्याच्या ऐतिहासिक ‘नूमवी’ शाळेत पाकिस्तानचे झेंडे! चित्रपटाच्या सेटसाठी शाळेला पाकिस्तानचे स्वरूप; चिपळूणकरांचा पुतळाही झाकल्याने पुणेकरांचा संताप

    मुंबई-गोवा महामार्गावर पहाटेचा थरार! ट्रक अन् लग्जरी बसच्या अपघाताची थरकाप उडवणारी दृश्य, ३० प्रवासी जखमी, ८ जणांची प्रकृती गंभीर

    मुंबई-गोवा महामार्गावर पहाटेचा थरार!  ट्रक अन् लग्जरी बसच्या अपघाताची थरकाप उडवणारी दृश्य, ३० प्रवासी जखमी, ८ जणांची प्रकृती गंभीर

    दिवाळी संपताच नागरिकांच्या खिशाला भुर्दंड; CNG आणि घरगुती PNG गॅसच्या दरात वाढ, मध्यरात्रीपासून नवे दर लागू

    दिवाळी संपताच नागरिकांच्या खिशाला भुर्दंड; CNG आणि घरगुती PNG गॅसच्या दरात वाढ, मध्यरात्रीपासून नवे दर लागू

    मुंबई लोकलमध्ये हादरवणारी घटना! छेडछाडला विरोध केल्याने तरुणीला ट्रेनमधून रुळावर ढकललं; डावा हात कापावा लागला

    मुंबई लोकलमध्ये हादरवणारी घटना! छेडछाडला विरोध केल्याने तरुणीला ट्रेनमधून रुळावर ढकललं; डावा हात कापावा लागला